බෞද්ධ දර්ශනය

නිවනට පමුණුවන පිළිවෙත් පාරමිතා නම් වේ. “පරම” යන්නෙන් “උත්තම” යන අර්ථය ද ලැබේ. බුද්ධත්වය ප්‍රාර්ථනා කරන බෝසත් උතුමන් විසින් පුරනු ලබන උතුම් පිළිවෙත් යන අර්ථයෙන් ද “පාරමිතා” යැයි කිව හැකි …

බුදුදහම හුදෙක් ගිහි – පැවිදි දෙපිරිසටම ජීවිතයේ අවසන් ප්‍රතිඵලය වූ නිර්වාණය කරා ළඟා වීමට නිසි මඟ පෙන්වා දෙයි. මැනවින් ප්‍රකාශිත දහමක් ලෙස බුදුදහම හැඳින්වෙන්නේ එය හුදෙක් මිනිස් දිවිය හා ප්‍රායෝගික …

සම්මා සම්බුදු රජාණන් වහන්සේ පහ දා වදාළ දානමය පින්කමක් සිදුකිරීමේ දී දන් දෙන දානපතිතුමා (දායක පක්ෂය) සීලවන්ත ව සිටීම එම දානය මහත් ඵල වීමට හේතු වන එක් අංගයක්. දන් දෙන …

“සතිය වනාහි අනෙක් ඉන්ද්‍රියයන් වන උද්ධච්ච පක්ෂයෙහි වූ ශ්‍රද්ධාව ද, වීර්යය, ප්‍රඥාව නිසා උඩගු බවෙහි වැටීමෙන් ද, අලස බවට පක්ෂ වූ සමාධිය හේතුවෙන් සිත අලස බවෙහි වැටීමෙන් ද, සිත රැක …

අප නො සිතනාතරම් වේගයෙන් අපගේ ජීවිත ගෙවී යමින් පවතී. හිමිව ඇති වගකීම් හා යුතුකම්, පැවරී ඇති රාජකාරි අවසන් කර නිදහස්, නිවහල් අයකු සේ මරණයට මුහුණ දෙන්නට සත් ගුණවත් ඔබ ලක …

අවිරුද්ධ ප්‍රතිපදාව යටතේ දී සතිය කියන්නේ උසාවියකට ගිය කෙනෙක් ඒ වැඩ කටයුතුවලට කිසිම බාධාවක් නොකර වෙන දේ දිහා ඔහේ බලා ඉන්නවා වගේ කියල චිත්‍රයක් මවා ගන්න පුළුවන්. අපි ඒ වෙලාවට …

“ත්‍රිවිධං ඛෝ, ගහපතයෝ, කායේන ධම්මචරියා සමචරියා හෝති; චතුබ්බිධං වාචාය ධම්මචරියා සමචරියා හෝති; ත්‍රිවිධං මනසා ධම්මචරියා සමචරියා හෝති.” ගෘහපතිවරුනි, කයින් සිදුවන ධර්මචර්යාව හා සමචර්යාව ත්‍රිවිධාකාර වේ. වචනයෙන් සිදුවන ධර්මචර්යාව හා සමචර්යාව …

සතිය දුර්වල වී සිතේ එකලෙස බිඳෙන විට, ලූලා නැති වළට කණයා පණ්ඩිතයා වන්නා සේ මේවා ආගන්තුක ව ඉස්මතු වන්නේ හිතේ අසතිමත් හිස් තැන් පුරවන්නා සේ ය. අයාලේ යන්නාක් මෙන් නො …

බුදුරදුන්ට සමීප වීම යනු භෞතික ව උන්වහන්සේට සමීප වීම නොවේ. ආධ්‍යාත්මික ව සමීපවීමයි. ආධ්‍යාත්මික සමීපවීම යනු දහම අත්දැකීමක් කර ගැනීමයි. බුදුරජාණන් වහන්සේ පරිනිර්වාණයට පත් වී ඇත. උන්වහන්සේට භෞතික ව සමීප …

බොහෝ දෙනාගේ නින්ද කායික වෙහෙස නිසා ඇතිවන විවේකයකි. එහෙත් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සෙය්‍යාව වූයේ සිතෙහි කිසිදු කෙලෙසක්, චංචල භාවයක් හෝ අවිද්‍යාවක් නොමැති, පූර්ණ සමාධිමය තත්ත්වයකි. බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ජීවිතයේ සෑම ක්‍රියාවක් ම …